Diğer

Yakıtların kalori değeri nedir

Yakitların kalori değerleri tablo
Yakitların kalori değerleri tablo

Yakıt satın almak, yalnızca belli miktarda kömür, fuel-oil, pelet yakıtı ya da doğalgazın satın alınması ile sınırlı bir konu değildir. Gerçekte bir işletme veya nihai kullanıcı ihtiyacı olan ısı enerjisini satın almaktadır ki bu da yakıttan yakıta değişmektedir. Bunun yanında kullanılan yakıttan elde edilen enerji kazan, fırın veya kullanılan diğer ekipmanların verimleri ile doğrudan ilgilidir. Yakıtların enerji değerlerinin karşılaştırılmasında, Iaboratuvarda belirlenen bir özellik olan “Kalorifik Değer ” kullanılır. Bu değer bir kilogram veya benzeri birim yakıttan elde edilebilecek enerji olarak ifade edilir.

“Alt ve Üst Kalorifik Değer ” olmak üzere yaygın olarak kullanılan iki tür kalorifik değer vardır. Laboratuvarda birim yakıtın yakılarak açığa çıkan ısının belirlenmesi için yapılan testlerde cihazlar genellikle 20 °C ortam sıcaklığı için ayarlanır. Birçok yakıt, yanma sırasında su buharı haline dönüşen hidrojen ihtiva eder. Eğer yanma gazı 20 °C ye soğutulursa su buharı sıvı hale geçer ve bu esnada buharlaşma gizli ısısı açığa çıkar. Bu şekilde yapılan bir Iaboratuvar testi üst Kalorifik Değeri verir. Uygulamada ise yanma gazları yüksek sıcaklıktadır. Bu durumda gazın gizli ısısı açığa çıkmaz. Bu şekildeki bir yanmada elde edilen ısı, Alt kalorifik Değeri’ni ifade eder. Sanayide, bir çok ekipmanda baca gazı belirli bir sıcaklıkta tutularak korozyona neden olan yoğuşma ve dolayısıyla asit oluşumunun önlenmesi gerekir.

Genellikle yanma işlemleri sonucu açığa çıkan enerji yakıtın alt kalorifik değerini verir. Alt ve üst kalorifik değer arasındaki fark yakıt içinde bulunan hidrojen miktarının bir fonksiyonudur. Örnek olarak; hidrojen miktarı düşük taş kömürünün alt ve üst kalorifik değerleri arasındaki fark çok küçük olurken, hidrojen miktarı yüksek olan doğal gazın alt ve üst kalorifik değerleri arasındaki fark çok fazladır.

Pratikte alt kalorifik değer kullanımı daha faydalıdır. Bu sebeple yakıtların seçiminde veya iki yakıtın karşılaştırılmasında kalorifik değerlerden hangisinin kullanıldığına dikkat edilmelidir. Kalorifik değer kullanımında uluslararası uygulamalar değişim göstermektedir. Avrupa’da diğer yakıtlarda alt kalorifik değer kullanımının yaygın olmasına rağmen doğal gazda üst kalorifik değerin kullanılması konusunda bir anlaşmaya varılmıştır. Bu sebeplerden dolayı sıvı, katı ve gaz yakıt yakan ekipmanlar arasında yakıt tüketimi yönünden bir karşılaştırma dikkatle yapılmalıdır.

Kalorifik değer, katı ve sıvı yakıtlarda, kcal/kg, gaz yakıtlarda kcal/m3 olarak ifade edilir. Hafif sıvı yakıtlarda kalorifik değer genellikle kcal/litre olarak verilir.

Tabloda kullanımı yaygın olan bazı yakıtların kalorifik değerleri verilmiştir. (*) Petrol ürünleri ve LPG gibi yakıtların kalorifik değerleri büyük oranda değişiklikler göstermemesine rağmen, taş kömürü, linyit ve odun gibi yakıtların kalorifik değerlerinde bölgeden bölgeye büyük farklar olabilir.

Yakıtın yanması sonucu ortaya çıkan faydalı ısı miktarı yakıtın nem miktarı ile doğrudan ilgilidir. Bu sebeple her yakıt tesliminde yakıt dikkatle kontrol edilerek, ihtiva ettiği nem miktarı belirlenmeli, olması gerekenden fazla nemli yakıt alınmamalıdır. Böylece yakıt yerine suya para ödenmemiş olur. Grafik 1’de, kömürün nem oranının değişmesine göre kalorifik değerde meydana gelen değişiklikler görülmektedir.

Yakıtta kükürt yüzdesinin değişimi de, kalorifik değerde sapmalara sebep olur. Çünkü, kükürtün kalorifik değeri karbondan daha düşüktür. Bu yüzden yakıt alımında su ve kükürt oranının tam belirlenmesi ve her teslimatta her iki ölçümün de fabrika tarafından yapılması gerekir.

 ➡ Yakıtkarın Kaloriferik Değerleri Nelerdir

Aşağıdaki listede pelet yakıtı dışındaki tüm yakıtların Enerj Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü tarafından beyan edilen resmi değerleri verilmiştir. Pelet Yakıtının henüz standartları ve kalori değerleri resmileşmediği için burada verilmemiştir.  Pelet Yakıtının Avrupa standartlarında kalori değeri 5100 seviyesindedir. Ülkemizde de aynı seviyelerde tespit edilmiştir.

Yakıtların kalori değerleri 1
Yakıtların kalori değerleri 1
Yakıtların kalori değerleri 2
Yakıtların kalori değerleri 2

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir